Wat zijn lux en lumen eigenlijk?

Verlichting........eindelijk

Lichttechnieken zijn de afgelopen decennia razendsnel geëvolueerd. Lichtbronnen en armaturen zijn niet alleen veel beter geworden, ze zijn daarentegen ook veel zuiniger geworden. Maar wat is licht, en wat zijn lumen en lux nu precies? Er bestaat veel onduidelijkheid over deze begrippen. Dat komt onder andere, doordat de begrippen lumen en lux door elkaar gehaald worden. Het gevolg is dan dat men appels met peren aan het vergelijken is. Om verlichting te geven in deze kwestie vindt u onderstaand de uitleg..

Dit is lumen

Lumen is een eenheid van lichtsterkte en geeft de totale hoeveelheid licht aan die uit een lamp (lichtbron) komt. Het gaat dus om al het licht dat uit deze lamp komt en niet alleen het gedeelte dat ergens tegenaan schijnt. Lumen is een zogenaamde foto metrische eenheid, wat betekent dat er rekening gehouden wordt met de lichtgevoeligheid van het menselijk oog voor verschillende kleuren.

Dit is lux

Lux is ook een eenheid van lichtsterkte. De hoeveelheid lux bepaalt hoeveel licht (lumen) er op een bepaald oppervlak

Lichtbundel

terecht komt op een bepaalde afstand. Het verschil tussen lumen en lux is dat er bij lux rekening gehouden wordt met de oppervlakte waarover het licht op een bepaalde afstand verspreid wordt. De lichthoeveelheid neemt kwadratisch af met de afstand. Het voorbeeld hiernaast illustreert dat een Led lamp die 1000 lumen afgeeft op een bepaalde afstand 500 lux laat ‘landen’ op een voorwerp en op een grotere afstand nog maar 100 lux.

Hoeveel lux heb ik nodig?

De hoeveelheid lux die nodig is voor de te verlichten ruimte hangt sterk van de toepassing van de ruimte. Zo zijn er vanuit de overheid diverse normen vastgesteld over hoeveel lux nodig is op een bepaalde plek of bij een bepaalde toepassing. Voor hallen waarin topsportactiviteiten plaatsvinden geldt bijvoorbeeld een norm van 750 lux op één meter boven de grond. Indien in de hal alleen maar trainingsactiviteiten plaatsvinden is 300 lux op één meter boven de grond voldoende. Voor deze specifieke toepassingen heeft WaterVision kant-en-klare oplossingen gemaakt die niet alleen zorgen dat er aan de vereiste normen voldaan wordt, maar eveneens dat de gewenste sfeer gecreëerd wordt.

Staar je niet blind op lumen en luxwaarden

Hoewel lumen en lux duidelijke indicatoren zijn over de hoeveelheid licht die een bepaalde lichtbron uitzendt en laat ‘landen’ op een bepaald oppervlakte zegt dat niet alles over het lichtbeeld dat gecreëerd wordt. Wat bijvoorbeeld ook een grote invloed heeft op het lichtbeeld is de kleur van de wanden, vloeren en objecten. Wanneer de lichtkleur die de LED lamp uitzendt dezelfde kleurfrequentie heeft als de omgeving, zal deze kleur gereflecteerd ofwel weerkaatst worden. De perceptie dat het menselijk oog hierbij ervaart is: een helder lichtbeeld met duidelijke kleuren.

Figuur weerkaating rood lichtOmgekeerd is het zo dat wanneer de lichtbron op een andere kleurfrequentie uitzendt (lees: een andere kleur heeft) dan de omgeving, de kleuren geabsorbeerd worden door de omgeving met als resultaat: een verre van optimaal lichtbeeld. De luxwaarden die gemeten worden bij bovenstaande twee voorbeelden zijn gelijk, echter is het behaalde resultaat en de beleving een heel andere. Het voorbeeld hiernaast illustreert dat, doordat de kleur van de tomaat rood is, alleen de rode kleur uit het kleurenspectrum weerkaatst wordt. De overige kleuren worden geabsorbeerd. Indien de lichtbron geen rode kleur uitzendt, is er geen rode kleur waar te nemen en zal de tomaat er ‘flets’ uitzien.

Licht en kleuren in het water

Licht en kleuren in het water gedragen zich anders dan in de lucht. Zo is de snelheid van licht onder water 33% langzamer dan de snelheid van licht boven water. Net zoals geluid is licht een golfbeweging en heeft iedere kleur een eigen golflengte. Kleuren met hogere frequenties dringen verder door in het water dan kleuren met een lage frequentie. Zo verdwijnt de kleur rood onder water als eerste en blijft paarsblauw als laatste over. Ook reflecteert licht anders op de huid dan op een RVS- of tegelbad. Zo zijn er ontzettend veel factoren die invloed hebben op de kleuren en de weerkaatsing onder water.

Wat wij doen?

Jarenlange R&D hebben ervoor gezorgd dat Watervision de expert is geworden op het gebied van LED zwembadverlichting, voor onder- en bovenwater. WaterVision streeft ernaar om het lichtbeeld en daarmee de kleuren in het water te optimaliseren rekening houdend met diverse factoren, zoals de grootte en diepte van het zwembad of zwembadruimte, de kleur en het materiaal van de zwembadwand etc.. De speciale techniek die WaterVision hiervoor ontwikkeld heeft heet NanoPower® en streeft ernaar te optimaliseren naar Veiligheid, Lichtefficiëntie, Lichtspreiding, Sfeer en het Totale lichtbeeld in al haar facetten. Bij NanoPower® wordt niet gesproken over lumenwaarden, omdat er geoptimaliseerd worden naar lichtbeeld en niet naar de beste lumen/Watt verhouding. Lumenwaarden zijn namelijk niet representatief voor het optimale lichteffect onder water. Daarom zeggen wij: “Zien is geloven”.
Graag komt ons demonstratieteam bij u langs om geheel vrijblijvend in uw zwembad het effect van NanoPower® te demonstreren.